មេសា ២០២៦
ឧស្សាហកម្មស្វាយចន្ទីសកល ដែលធ្លាប់ត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាសសរស្តម្ភនៃកំណើនកសិកម្មក្នុងប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ បច្ចុប្បន្នកំពុងប្រឈមមុខនឹងវិបត្តិដ៏ជ្រាលជ្រៅ ដែលត្រូវបានកត់សម្គាល់ដោយការខូចខាតផលិតផល ការមិនពេញចិត្តរបស់កសិករ និងការបាក់ស្រុតនៃប្រព័ន្ធការងារ។ អ្វីដែលគួរតែជារដូវកាលនៃ «សក្ដានុពលកំណើន» បែរជាប្រែក្លាយទៅជាទិដ្ឋភាពនៃកាកសំណល់រលួយទៅវិញ ដែលនេះបង្ហាញឱ្យឃើញនូវបរាជ័យយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរលើផ្នែកភស្តុភារ គោលនយោបាយ និងការសម្របសម្រួលទីផ្សារ ជាជាងការធ្លាក់ចុះនៃតម្រូវការសកល។
អ្នកវិភាគឧស្សាហកម្មព្រមានថា ប្រសិនបើគ្មានការជ្រៀតជ្រែកជាបន្ទាន់ពីរដ្ឋដើម្បីប្រមូលទិញ និងរក្សាទុកផលដំណាំបច្ចុប្បន្នឱ្យបានត្រឹមត្រូវទេនោះ រដូវកាលស្វាយចន្ទីឆ្នាំ ២០២៦ អាចនឹងបង្កការខូចខាតយូរអង្វែងដល់ខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់សកល។
វិបត្តិនេះត្រូវបានរុញច្រានដោយកត្តាអាកាសធាតុខុសប្រក្រតី ការស្ទះនៃប្រព័ន្ធភស្តុភារ និងការគាំទ្រមិនគ្រប់គ្រាន់ពីរដ្ឋាភិបាល។ របាយការណ៍ដែលលេចឡើងនៅដើមឆ្នាំ ២០២៦ បង្ហាញថា គ្រាប់ស្វាយចន្ទីរាប់ពាន់តោនកំពុងរលួយនៅក្នុងឃ្លាំងស្តុកទុក ជាពិសេសនៅក្នុងផ្នែកខ្លះនៃអាហ្វ្រិកខាងលិច និងអាស៊ីខាងត្បូង។
នៅក្នុងតំបន់ដូចជា Bono East នៃប្រទេសហ្គាណា និងតំបន់ Konkan នៃប្រទេសឥណ្ឌា កសិករបានចេញមកលើដងផ្លូវដើម្បីធ្វើការតវ៉ា។ ក្រុមបាតុករបានចោទប្រកាន់អាជ្ញាធរថាបានបរាជ័យក្នុងការរក្សាសន្យាពាក់ព័ន្ធនឹងការធានាតម្លៃអប្បបរមា ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធស្តុកគ្រាប់ឆៅ និងការចូលទៅកាន់ទីផ្សារ ដែលធ្វើឱ្យសហគមន៍ជនបទស្ថិតនៅកៀកនឹងការដួលរលំផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ។
ភាពប្រែប្រួលនៃអាកាសធាតុ និងការរលួយយ៉ាងឆាប់រហ័ស
ចំណុចស្នូលនៃវិបត្តិនេះ គឺភាពប្រែប្រួលខ្លាំងនៃអាកាសធាតុ។ ភ្លៀងកក់ខែ និងកម្រិតសំណើមខ្ពស់ជាប់រហូត បានពន្លឿនការខូចខាតក្រោយការប្រមូលផលយ៉ាងខ្លាំង។
គ្រាប់ស្វាយចន្ទីមានលក្ខណៈស្រូបសំណើមខ្ពស់ មានន័យថាពួកវាស្រូបយកសំណើមពីខ្យល់បានយ៉ាងងាយ។ នៅពេលដែលកម្រិតសំណើមលើសពី ៥% គុណភាពចាប់ផ្តើមធ្លាក់ចុះយ៉ាងលឿន។ នៅក្នុងបរិយាកាសដែលមានសំណើមលើសពី ៨០% ការចម្លងរោគផ្សិតដ៏គ្រោះថ្នាក់ ជាពិសេសគឺ Aspergillus flavus អាចកើតមានក្នុងរយៈពេលពី ២៤ ទៅ ៤៨ ម៉ោង។ នេះនាំឱ្យមានការកកើតសារធាតុអាហ្វឡាតុកស៊ីន (aflatoxins) ដែលធ្វើឱ្យគ្រាប់ចន្ទីមិនមានសុវត្ថិភាពសម្រាប់ការទទួលទាន និងមិនអាចលក់នៅលើទីផ្សារអន្តរជាតិបានឡើយ។
នៅក្នុងរដ្ឋ Maharashtra នៃប្រទេសឥណ្ឌា លំនាំអាកាសធាតុមិនទៀងទាត់ក្នុងខែមីនា ឆ្នាំ ២០២៦ បានបង្កឱ្យមានការបាត់បង់ទិន្នផលយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ ស្ថានភាពកាន់តែតានតឹងឡើង នៅពេលដែលកសិកររាប់ពាន់នាក់បានបិទផ្លូវហាយវ៉េ Mumbai–Goa ដើម្បីតវ៉ា និងទាមទារការជ្រៀតជ្រែកជាបន្ទាន់ពីរដ្ឋាភិបាល។
ការបាក់ស្រុតនៃទីផ្សារ និង «អន្ទាក់ឈ្មួញកណ្តាល»
ទោះបីជាទីផ្សារស្វាយចន្ទីសកលត្រូវបានព្យាករណ៍ថានឹងឡើងដល់ ៩.៦៥ ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ ក៏ដោយ ក៏កសិករជាច្រើន ជាពិសេសនៅអាហ្វ្រិកខាងលិច រកឃើញថាខ្លួនឯងត្រូវបានផាត់ចេញពីទីផ្សារដោយស្វ័យប្រវត្តិ។
នៅក្នុងប្រទេសហ្គាណា អ្នកផលិតបានរាយការណ៍ពីការដួលរលំស្ទើរតែទាំងស្រុងនៃប្រព័ន្ធស្តុកបម្រុង ដែលមានបំណងរក្សាសិ្ថរភាពតម្លៃ និងធានាការទិញបានទាន់ពេលវេលា។ ដោយគ្មានអ្នកទិញតាមស្ថាប័នដែលគួរឱ្យទុកចិត្ត កសិករត្រូវបានបង្ខំឱ្យពឹងផ្អែកលើឈ្មួញកណ្តាល ដែលជារឿយៗតម្លៃទាបជាងថ្លៃដើមផលិតកម្មឆ្ងាយណាស់។
«អន្ទាក់ឈ្មួញកណ្តាល» នេះ ធ្វើឱ្យកសិករមានជម្រើសតិចតួចបំផុត៖ គឺសុខចិត្តលក់ទាំងខាត ឬក៏រក្សាទុកផលដំណាំក្នុងក្តីសង្ឃឹមថានឹងបានតម្លៃល្អជាងមុន ប៉ុន្តែត្រូវប្រឈមនឹងហានិភ័យនៃការរលួយទាំងស្រុង។
សម្ពាធលើខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់សកល
បញ្ហាកាន់តែស្មុគស្មាញដោយសារសម្ពាធកើនឡើងក្នុងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់សកល។ ការឡើងថ្លៃដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹក បូករួមនឹងភាពតានតឹងភូមិសាស្ត្រនយោបាយនៅមជ្ឈិមបូព៌ា បានបង្កការរអាក់រអួលដល់លំហូរពាណិជ្ជកម្ម និងកម្រិតលំហូរសាច់ប្រាក់សម្រាប់អ្នកនាំចេញធំៗដូចជាវៀតណាម។ ជាលទ្ធផល អ្នកទិញទាំងនេះកាន់តែមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ក្នុងការប្រមូលទិញគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅពីអ្នកផលិតអាហ្វ្រិក។
ទន្ទឹមនឹងនេះ គោលនយោបាយគាំពារនិយមនៅក្នុងប្រទេសអាហ្វ្រិកមួយចំនួន ដែលមានបំណងជំរុញការកែច្នៃក្នុងស្រុក បានផ្តល់ផលវិបាកដែលមិនបានរំពឹងទុក។ ការហាមឃាត់ការនាំចេញគ្រាប់ឆៅ ដែលត្រូវបានដាក់ចេញដោយមិនទាន់មានសមត្ថភាពកែច្នៃក្នុងស្រុកគ្រប់គ្រាន់ បានបង្កើតឱ្យមានអតិរេកនៃស្តុកដែលលក់មិនដាច់ ដែលធ្វើឱ្យបញ្ហាស្តុកទុក និងការរលួយកាន់តែអាក្រក់ទៅៗ។
ពេលវេលាដ៏សំខាន់សម្រាប់ការជ្រៀតជ្រែក
អ្នកជំនាញសង្កត់ធ្ងន់ថា វិបត្តិបច្ចុប្បន្នមិនមែនដោយសារតម្រូវការខ្សោយនោះទេ ប៉ុន្តែគឺដោយសារអប្រសិទ្ធភាពនៃប្រព័ន្ធ។ ប្រសិនបើគ្មានសកម្មភាពរហ័សពីរដ្ឋាភិបាល ដូចជាកម្មវិធីប្រមូលទិញបន្ទាន់ ការវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធស្តុកទុកក្រោយប្រមូលផល និងគោលនយោបាយពាណិជ្ជកម្មឱ្យបានច្បាស់លាស់ទេនោះ ផលប៉ះពាល់អាចនឹងអូសបន្លាយហួសពីឆ្នាំ ២០២៦។
សម្រាប់កសិករខ្នាតតូចរាប់លាននាក់ បញ្ហានេះគឺជាបញ្ហាចំពោះមុខ និងពាក់ព័ន្ធនឹងការរស់រានមានជីវិត។ សម្រាប់ទីផ្សារសកល ហានិភ័យគឺស្ថិតនៅក្នុងរយៈពេលវែង៖ គឺខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ដែលបាត់បង់ស្ថិរភាព ដែលអាចចំណាយពេលរាប់ឆ្នាំដើម្បីកសាងឡើងវិញ។
ប្រភព វិបត្តិស្វាយចន្ទីសកលលាតត្រដាងពីបរាជ័យនៃគោលនយោបាយ និងភស្តុភារ នៅអាហ្រ្វិកខាងលិច | CAC